¿Qué están haciendo? Konstrukcja estar + gerundio w języku hiszpańskim

Jak powiedzieć po hiszpańsku, że ktoś właśnie teraz ogląda film, kupuje pamiątki albo zwiedza muzeum? Służy do tego bardzo przydatna konstrukcja:

estar + gerundio

Używamy jej przede wszystkim wtedy, gdy opisujemy czynność trwającą w chwili mówienia albo w momencie przedstawionym na zdjęciu.

Spójrzmy na przykłady

Estoy leyendo un libro.
Czytam właśnie książkę.

Estamos aprendiendo español.
Uczymy się teraz języka hiszpańskiego.

¿Qué estás haciendo?
Co teraz robisz?

Los turistas están comprando recuerdos.
Turyści kupują właśnie pamiątki.

W języku polskim najczęściej używamy w takich zdaniach zwykłego czasu teraźniejszego. W języku hiszpańskim konstrukcja estar + gerundio podkreśla, że dana czynność jest właśnie w trakcie wykonywania.

Jak tworzymy konstrukcję estar + gerundio?

Konstrukcja składa się z dwóch elementów:

  1. odmienionego czasownika estar,
  2. formy gerundio, czyli hiszpańskiego odpowiednika imiesłowu przysłówkowego współczesnego.

Odmiana czasownika estar

OsobaOdmiana
yoestoy
túestás
él, ella, ustedestá
nosotros, nosotrasestamos
vosotros, vosotrasestáis
ellos, ellas, ustedesestán

To właśnie czasownik estar informuje nas, kto wykonuje daną czynność. Gerundio pozostaje niezmienne:

  • Estoy comprando. – Kupuję.
  • Estamos comprando. – Kupujemy.
  • Están comprando. – Kupują.

Nie mówimy: estoy compro ani están compran. Po czasowniku estar potrzebujemy formy gerundio.

Jak tworzymy gerundio?

Czasowniki zakończone na -ar

Usuwamy końcówkę -ar i dodajemy -ando:

  • hablar → hablando – mówiąc
  • comprar → comprando – kupując
  • trabajar → trabajando – pracując
  • mirar → mirando – patrząc
  • escuchar → escuchando – słuchając

Czasowniki zakończone na -er i -ir

Usuwamy końcówkę -er albo -ir i dodajemy -iendo:

  • comer → comiendo – jedząc
  • beber → bebiendo – pijąc
  • aprender → aprendiendo – ucząc się
  • vivir → viviendo – żyjąc, mieszkając
  • escribir → escribiendo – pisząc

Schemat

ESTAR + GERUNDIO

  • Estoy hablando. – Właśnie mówię.
  • Está comiendo. – Właśnie je.
  • Estamos escribiendo. – Właśnie piszemy.
  • Están trabajando. – Właśnie pracują.

Najważniejsze formy nieregularne

Niektóre czasowniki tworzą gerundio w sposób nieregularny:

BezokolicznikGerundioZnaczenie
leerleyendoczytając
oíroyendosłysząc, słuchając
iryendoidąc, jadąc
dormirdurmiendośpiąc
pedirpidiendoprosząc, zamawiając
decirdiciendomówiąc
venirviniendoprzychodząc, przyjeżdżając
poderpudiendomogąc

Przykłady:

Estoy leyendo un artículo.
Czytam właśnie artykuł.

El niño está durmiendo.
Dziecko właśnie śpi.

¿Qué estás diciendo?
Co ty mówisz?

Opisujemy zdjęcia

Podczas opisywania fotografii możemy najpierw powiedzieć, kogo widzimy i gdzie znajdują się przedstawione osoby. Następnie za pomocą konstrukcji estar + gerundio wyjaśniamy, co właśnie robią.

Pomocny schemat:

Creo que son… – Myślę, że są…
Están en… – Są, znajdują się w…
Están + haciendo algo (gerundio)… – Właśnie coś robią…

Zdjęcie 1

Creo que son madre e hija. Están en casa. Están viendo un vídeo en internet.

Myślę, że są matką i córką. Są w domu. Oglądają film lub nagranie w internecie.

Przydatne zwroty

  • Creo que… – Myślę, że…
  • son madre e hija – są matką i córką
  • estar en casa – być w domu
  • ver un vídeo – oglądać film lub nagranie
  • ver → viendo

Forma viendo jest nieregularna. Nie mówimy veriendo.

Zdjęcie 2

Creo que son dos amigas. Están de vacaciones y están en un mercado. Están comprando recuerdos.

Myślę, że są dwiema przyjaciółkami lub koleżankami. Są na wakacjach i znajdują się na targu. Kupują pamiątki.

Możemy również powiedzieć:

Creo que son dos amigas que están de vacaciones. Están en un mercado comprando recuerdos.
Myślę, że są dwiema przyjaciółkami, które są na wakacjach. Znajdują się na targu i kupują pamiątki.

Przydatne elementy

  • dos amigas – dwie przyjaciółki, dwie koleżanki
  • estar de vacaciones – być na wakacjach
  • un mercado – targ, rynek
  • comprar recuerdos – kupować pamiątki
  • comprar → comprando

Więcej przykładów opisywania zdjęć

Na wydarzeniu sportowym

En la foto hay varias personas. Están viendo un partido de fútbol. Se están riendo y están gritando.
Na zdjęciu znajduje się kilka osób. Oglądają mecz piłki nożnej. Śmieją się i krzyczą.

W pracowni ceramicznej

En la foto hay tres personas. Están en un taller de cerámica. Están pintando y decorando sus obras.
Na zdjęciu znajdują się trzy osoby. Są w pracowni ceramicznej. Malują i ozdabiają swoje prace.

W kinie

Hay un grupo de personas en el cine. Están comiendo palomitas y viendo una película.
W kinie znajduje się grupa osób. Jedzą popcorn i oglądają film.

Podczas zwiedzania miasta

Hay un grupo de turistas. Están recorriendo la ciudad en patinetes eléctricos.
Jest tam grupa turystów. Zwiedzają miasto na hulajnogach elektrycznych.

W teatrze

El público está en un teatro. Está viendo una obra o un espectáculo en vivo.
Publiczność znajduje się w teatrze. Ogląda przedstawienie albo występ na żywo.

W muzeum

Dos personas están en un museo o en una galería de arte. Están mirando los cuadros y comentándolos.
Dwie osoby znajdują się w muzeum albo w galerii sztuki. Oglądają obrazy i je komentują.

Czas teraźniejszy czy estar + gerundio?

Porównajmy dwa zdania:

Ana trabaja en una cafetería.
Ana pracuje w kawiarni.

Ana está trabajando ahora.
Ana teraz pracuje.

Pierwsze zdanie może informować o stałym zajęciu Any. Drugie podkreśla, że czynność odbywa się właśnie teraz.

Podobnie:

Los sábados compro en el mercado.
W soboty robię zakupy na targu.

Ahora estoy comprando recuerdos.
Teraz kupuję pamiątki.

Dlatego konstrukcja estar + gerundio nie służy zazwyczaj do opisywania przyzwyczajeń i czynności powtarzających się regularnie. Do takich informacji używamy czasu presente de indicativo:

Todos los días estudio español.
Codziennie uczę się hiszpańskiego.

Jeżeli czynność odbywa się właśnie w tym momencie, możemy powiedzieć:

Ahora estoy estudiando español.
Teraz uczę się hiszpańskiego.

Zaimki w konstrukcji estar + gerundio

W zdaniach z zaimkami zwrotnymi lub dopełnieniowymi mamy dwie możliwości.

Zaimek możemy postawić przed odmienionym czasownikiem estar:

Se están riendo.
Śmieją się.

Lo están viendo.
Oglądają to.

Możemy również dołączyć go do gerundio:

Están riéndose.
Śmieją się.

Están viéndolo.
Oglądają to.

Obie wersje są poprawne. Po dołączeniu zaimka do gerundio często należy postawić akcent graficzny, aby zachować prawidłową wymowę:

  • riendo → riéndose
  • viendo → viéndolo
  • comentando → comentándolos

Zapamiętaj

Konstrukcja estar + gerundio opisuje przede wszystkim czynność, która właśnie trwa.

Estoy hablando. – Właśnie mówię.
Estás leyendo. – Właśnie czytasz.
Está durmiendo. – Właśnie śpi.
Estamos aprendiendo. – Właśnie się uczymy.
Estáis escribiendo. – Właśnie piszecie.
Están comprando recuerdos. – Właśnie kupują pamiątki.

Spójrz na dowolne zdjęcie i odpowiedz na trzy pytania:

¿Quiénes son? – Kim są?
¿Dónde están? – Gdzie się znajdują?
¿Qué están haciendo? – Co robią?

W ten sposób możesz połączyć słownictwo związane z ludźmi i miejscami z praktycznym zastosowaniem konstrukcji estar + gerundio.

Materiał opracowany na podstawie przykładów i ćwiczeń wykorzystujących metodę opisu ilustracji z kursu „¡Todo listo! 3” wydawnictwa Klett.

¿Qué están haciendo?

Quiz interaktywny: estar + gerundio

Wybierz właściwą odpowiedź z listy i przy każdym zdaniu kliknij Sprawdź. Przycisk Pokaż tłumaczenie odsłania polską wersję zdania.

1Las chicas ______ recuerdos.
comprar

2La madre y su hija ______ un vídeo.
ver

3Nosotros ______ español.
aprender

4El niño ______.
dormir

5Los turistas ______ la ciudad.
recorrer

6¿Qué ______ tú?
hacer

7Yo ______ un artículo muy interesante.
leer

8Los espectadores ______ palomitas.
comer

9Wybierz zdanie: „Śmieją się”. Zaimek postaw przed czasownikiem estar.

10Wybierz zdanie: „Śmieją się”. Dołącz zaimek do formy gerundio.

11Wybierz zdanie: „Oglądają to”. Zaimek postaw przed czasownikiem estar.

12Wybierz zdanie: „Oglądają to”. Dołącz zaimek do formy gerundio.

Zapamiętaj: zaimek może stać przed odmienionym czasownikiem estar (Lo están viendo) albo zostać dołączony do gerundio (Están viéndolo). W drugim wariancie często potrzebny jest akcent graficzny.