Aspecto - wygląd
alto - wysoki
bajo - niski
gordo - gruby
delgado - szczupły
rubio - blondyn
moreno - brunet
guapo - przystojny
feo - brzydki
joven - młody
viejo - stary
Pamiętajmy, że słowo viejo uważa się za negatywnie nacechowane, pejoratywne i wręcz obraźliwe, dlatego zaleca się zamiast zwrotu una persona vieja mówić /powiedzieć una persona mayor (starsza), Ale, no właśnie. Chyba że z mnóstwem czułości określimy tak kogoś nam bliskiego, najczęściej matkę lub ojca - Mi viejo es el mejor pescador del pueblo.
tonto/a - głupi/a
divertido/a - zabawny/a (o kimś wesołym w usposobieniu, wywołującym u innych śmiech, z cechą, umiejętnością, zdolnością wywoływania wesołości u ludzi, umiejący rozbawić innych)
serio/a - poważny/a
simpático/a - sympatyczny/a
antipático/a - niesympatyczny/a
Na przykład:
Ana es divertida y simpática – Ana jest zabawna i sympatyczna
¿Como eres? - Jaki jesteś? / Jaka jesteś?
Soy alta, delgada, morena. Soy bastante guapa. - Jestem wysoką, szczupłą brunetką. Jestem dosyć ładna.
Poniżej cechy opisujące wygląd pogrupowane z czasownikami, które stosuje się dla nich (SER , TENER , LLEVAR)
SER
ser moreno - być brunetem
ser pelirrojo - być rudym
ser elegante - być eleganckim
ser calvo - być łysym
ser delgado - być chudym
ser alto - być wysokim
W związku tym, że wygląd jest stałą cechą, do jego określenia stosuje się czasownik ser / być. Przykłady Es:
rubio/a - blondyn/ka
alto/a - wysoki/a
bajo/a - niski/a
guapo/a - przystojny/ładna
feo/a - brzydki/a
delgado/a - szczupły/a
gordo/a - gruby/a np. el dedo gordo - gruby /duży palec u stopy
joven - młody/a
mayor - starszy/a ale też ser mayor - być dorosłym (dorosły/a)
¿Cómo es tu novio? – Jaki jest twój narzeczony
Carlos es bajo y gordo – Carlos jest niski i gruby
Carlos es bastante alto – Carlos jest dosyć wysoki
Ana es baja y guapa – Ana jest niska i ładna
Laura es muy simpática – Laura jest bardzo sympatyczna
Do opisu osób stosujemy również czasownik tener - mieć oraz llevar - nosić.
bigote - wąsy
barba - broda
el pelo corto - krótkie włosy
el pelo largo - długie włosy
el pelo liso - proste włosy
el pelo rizado - kręcone włosy
los ojos oscuros - ciemne oczy
los ojos claros - jasne oczy
TENER
tener el pelo corto - mieć krótkie włosy
tener el pelo rizado - mieć kręcone włosy
tener el pelo liso - mieć proste włosy
tener los ojos verdes - mieć zielone oczy
tener los ojos marrones - mieć brązowe oczy
tener los ojos azules - mieć niebieskie oczy
tener los ojos negros - mieć czarne oczy
tener los ojos claros - mieć jasne oczy
tener los ojos oscuros - mieć ciemne oczy
tener la nariz pequeña - mieć mały nos
tener la nariz grande - mieć duży nos
tener pecas - mieć piegi
tener barba - mieć brodę
tener patillas - mieć baki
tener bigote - mieć wąsy
LLEVAR
llevar gafas - nosić okulary
llevar lentillas - nosić soczewki kontaktowe
llevar pendientes - nosić kolczyki
Andrés lleva gafas – Andrés nosi okulary
inteligente - inteligentny
tonto - głupi
simpático - sympatyczny
antipático - niesympatyczny
trabajador - pracowity
vago - leniwy
agresivo - agresywny
ambicioso - ambitny
corajudo - odważny
tolerante - tolerante
tranquilo , calmoso - spokojny
sincero; franco - szczery
despreocupado - beztroski
feliz - szczęśliwy, wesoły
contento - radosny; zadowolony
alegre - radosny
ingenioso - sprytny
cruel - okrutny
sólido - solidny
honrado - uczciwy
leal - lojalny
poco interesante - nieciekawy, mało interesujący
aburrido - nudny
egoísta - egoista
sociable - towarzyski
abierto - otwarty
gracioso , divertido - dowcipny, zabawny, śmieszny umiejący rozbawić
generoso - hojny
delicado - delikatny
crédulo - łatwowierny
maduro - dojrzały
paciente - cierpliwy
responsable - odpowiedzialny
justo - sprawiedliwy
avaro, tacaño - skąpy
modesto - skromny
desagradable, insoportable, antipático - niemiły
taciturno - małomówny
obediente - posłuszny
mal educado; niegrzeczny, niemiły, nieuprzejmy
(o dziecku) malo, desobediente - niegrzeczny, nieposłuszny
desobediente - nieposłuszny, wojsk. niesubordynowany
travieso - psotny, niegrzeczny
razonable, juicioso, sensato - sensowny
tímido - nieśmiały
severo - surowy
decidido, determinado - zdecydowany
terco, testarudo - uparty
limpio - czysty
By wyrazić samopoczucie możemy użyć dwóch czasowników ESTAR i TENER
¿Como estas? - Jak się masz?
ESTAR - najczęściej łączy się z przymiotnikami i imiesłowami odprzymiotnikowymi wyrażającymi stan i samopoczucie.
estar aburrido - być znudzonym
estar triste - być smutnym
estar seguro - być pewnym
estar enfermo - być chorym
estar nervioso - być zdenerwowanym
estar casado/a - być żonatym/zamężnym
estar divorciado/a - być rozwiedzionym/-oną
estar embarazada - być w ciąży
TENER - łączy się z rzeczownikami, wyrażają one również stany, oznaczają rzeczy których nie można policzyć ani dotknąć dlatego nie stawiamy przed nimi rodzajników.
tener frio - być (komuś) zimno
tener hambre - być głodnym
tener sed - być spragnionym
tener sueño - być sennym
tener fiebre - mieć gorączkę
tener miedo - bać się
La Ropa - ubranie
la falda - spódnica
el vestido - sukienka
el traje - garnitur męski / kostium damski, garsonka
los vaqueros - dżinsy
la camisa - koszula
la camiseta - koszulka
la blusa - bluzka
el jersey - sweter
la chaqueta - kurtka cienka, płaszcz
la cazadora - kurtka gruba
el abrigo - płaszcz
la bufanda - szalik
el pañuelo - apaszka
la corbata - krawat
el gorro - czapka
las playeras - adidasy, tenisówki
los zapatos - buty
la botas - buty nad kostkę
las zapatillas - kapcie
los calcetines - skarpetki
el calzoncillo - slipy, bielizna
las bragas - majtki damskie, figi
el sujetador - biustonosz
los guantes - rękawiczki
OPIS CHARAKTERU – LA DESCRIPCIÓN DEL CARÁCTER
Aby opisać charakter, do jego opisu / charakteru możemy użyć czasownika SER (być) lub PARECER (wydawać się):
tranquilo,-a spokojny,-a = nervioso,-a nerwowy,-a
abierto,-a otwarty,-a = cerrado,-a zamknięty,-a
alegre wesoły,-a; radosny,-a = triste smutny,-a
gracioso,-a zabawny,-a = serio,-a poważny,-a
simpático,-a sympatyczny,-a = antipático,-a antypatyczny,-a
optimista optymista = pesimista pesymista
inteligente inteligentny,-a = tonto,-a/ bobo,-a głupi,-a
responsable odpowiedzialny,-a = irresponsable nieodpowiedzialny,-a
agradable miły,-a = desagradable niemiły,-a
honesto,-a uczciwy,-a = mentiroso,-a kłamliwy,-a
educado,-a wychowany,-a = maleducado,-a niewychowany,-a
extrovertido,-a ekstrawertyczny, -a = introvertido,-a introwertyczny, -a
Elena es una chica muy simpática. Es inteligente, le gusta estudiar y aprender cosas nuevas. Es muy educada con la gente y trata a todos con mucho cariño. Es abierta con las personas recién conocida y le gusta hablar con todos. Pablo es un chico muy tranquilo, le gusta estar en casa y dedicar su tiempo libre a sus aficiones. Es introvertido pero por otro lado muy alegre y optimista. Le gusta tratar a la gente con respeto y educación. Pablo parece un chico serio pero nada de eso. Es muy gracioso.
Elena jest bardzo miłą dziewczyną. Jest inteligentna, lubi się uczyć i poznawać nowe rzeczy. Jest bardzo uprzejma dla ludzi i wszystkich traktuje z wielką sympatią. Jest otwarta na nowe znajomości i lubi rozmawiać ze wszystkimi. Pablo jest bardzo spokojnym chłopcem, lubi przebywać w domu i poświęcać swój wolny czas na swoje hobby. Jest introwertykiem, ale z drugiej strony jest bardzo wesoły i optymistyczny. Lubi traktować ludzi z szacunkiem i edukacją. Pablo wygląda na poważnego chłopca, ale nic z tego. Jest bardzo zabawny.
Przykłady opisu osób - postaci z książki Roalda Dahl „Matylda„:
Matilda Wormwood: una niña superdotada, muy inteligente y avispada. Aprende por su cuenta a leer, escribir, multiplicar y muchas cosas más. Le gusta mucho leer y es muy buena, leal y honrada. Tiene 5 años, es guapa, inteligente, con el pelo corto y negro como el carbón, con flequillo, con los ojos marrones como el chocolate negro, delgada y blanca como la leche.
Jennifer Honey: maestra del Colegio Crunchem, una mujer dulce y cariñosa cuya devoción es enseñar a los niños no sólo conocimientos, sino también a ser buenas personas. Tiene 23 años, guapa, inteligente, con el pelo recogido con una coleta su pelo castaño claro tirando al rubio, con gafas, delgada y blanca como la leche.
Agatha Trunchbull: directora del Colegio Crunchem, una mujer malvada que abusa de los alumnos, imponiéndoles castigos crueles. También es la tía de la señorita Honey, a la que también trató fatal en su infancia y, ahora, se quedó con su casa y su dinero. Tiene 50 años, es una mujerona, con el pelo recogido con un moño su pelo es negro como el carbón, gorda con ojos pequeños.
¿Cómo son los personajes principales de „Matilda”?
Charakter ↓
inteligente – inteligentny,-a
avispado,-a – bystry,-a
ser bueno,-a – być dobrym/ dobrą
leal – lojalny
honrado,-a – honorowy,-a ; uczciwy,-a
dulce – słodki,-a
cariñoso,-a – serdeczny,-a; czuły,-a
malvado,-a – podły,-a
cruel – okrutny,-a
la devoción – zamiłowanie
aprender a hacer algo – nauczyć się robić coś
por su cuenta – samemu, samej
ser buena persona – być dobrym człowiekiem
abusar de alguien – znęcać się nad kimś
Wygląd zewnętrzny ↓
el pelo corto y negro – krótkie i czarne włosy
como el carbón – jak węgiel
llevar flequillo – nosić grzywkę
los ojos marrones – brązowe oczy
ser delgado,-a – być szczupłym/ szczupłą
ser bajo,-a – być niskim/ niską
ser blanco,-a – być białym/ białą (kolor skóry)
el pelo recogido con una coleta – włosy związane w kucyk
el pelo recogido con un moño – włosy związane w kok
el pelo castaño claro/ rubio – jasnobrązowe/blond włosy
llevar gafas – nosić okulary
mujerona – duża kobieta
ser gordo,-a – być grubym/ grubą
los ojos pequeños – małe oczy
los ojos grandes – duże oczy
Natalia: Esta es la foto de mi novio.
Carla: Es muy guapo y bastante joven, ¿no?
Natalia: Bueno, tiene veintiocho años. Es alto, delgado, tiene el pelo corto y rubio.
Carla: ¿Y qué hace?
Natalia: Es arquitecto, trabaja en una empresa multinacional.
↓
Najważniejsze słówka i wyrażenia jakie pojawiły się w dialogu:
↓
guapo – przystojny
joven – młody
tiene veintiocho años – ma dwadzieścia osiem lat
alto – wysoki
el pelo corto – krótkie włosy
rubio – blondyn
la empresa multinacional – firma międzynarodowa
WYGLĄD ZEWNĘTRZNY – EL ASPECTO FÍSICO
Czasownik SER + przymiotnik (przymiotnik pozostaje w zgodzie w rodzaju i liczbie z rzeczownikiem obok którego występuje)
alto,-a wysoki,-a = bajo,-a niski,-a
guapo,-a ładny,-a = feo,-a brzydki,-a
gordo,-a gruby,-a = delgado,-a szczupły,-a
fuerte silny,-a = débil słaby,-a
Rodzaj żeński tworzymy dodając końcówkę -a do przymiotników rodzaju męskiego zakończonych na -o:
pálido blady – pálida blada
majo fajny – maja fajna
Gdy przymiotnik rodzaju męskiego zakończony jest na -n lub -r dodajemy -a bez ucinania końcówki:
holgazán próżny – holgazana próżna
Przymiotniki zakończone na -e pozostają niezmienne:
valiente – dzielny,-a
Liczbę mnogą przymiotników zakończonych samogłoską tworzymy dodając -s:
bonita ładna – bonitas ładne
pobre biedny,-a – pobres biedni,-e
inteligente inteligentny,-a – inteligentes inteligentni,-e
débil słaby,-a – débiles słabi,-e
joven* młody,-a – jóvenes młodzi, młode
Wzmacnianie znaczenia przymiotnika: MUY + PRZYMIOTNIK
es muy alta – jest bardzo wysoka
es muy delgado – jest bardzo chudy
Pablo y Elena son pareja. Son jóvenes, Pablo tiene 18 años y Elena 19. Elene es guapa, muy alta y delgada. Pablo a cambio es bajo pero su cuerpo es muy fuerte. Los dos son rubios y tienen los ojos azules.
Pablo i Elena są parą. Są młodzi, Pablo ma 18 lat, a Elena 19. Elene jest ładna, bardzo wysoka i szczupła. Natomiast Pablo jest niski, ale jego ciało jest bardzo silne. Oboje są blondynami i mają niebieskie oczy.
liso proste = rizado - kręcone
teñido farbowane = natural - naturalne
recogido związane = suelto - rozpuszczone
claro - jasne = oscuro - ciemne
tener el pelo moreno – mieć brązowe włosy
rubio – blond
castaño – jasny brąz
negro – czarne
pelirrojo – rude
tener los ojos azules – mieć niebieskie oczy
morenos – brązowe
verdes – zielone
grises – szare
de diferentes colores – różnobarwne
tener la nariz grande - mieć duży nos = pequeña - mały
tener los ojos grandes - mieć duże oczy = pequeños - małe
tener los labios grandes - mieć duże usta = pequeños - małe
tener la cara redonda – mieć okrągłą twarz
tener la cara ovalada – mieć owalną twarz
tener la cara cuadrada – mieć kwadratową twarz
tener el bigote – mieć wąsy
tener la barba – mieć brodę
tener la calva / ser calvo – mieć łysinę / być łysym
Pablo tiene los ojos azules. Sus ojos son grandes y muy bonitos. Tiene el pelo rubio, liso y corto. Tiene la nariz pequeña con unas pecas (piegi). Elena también tiene los ojos azules. Sus ojos son pequeños. Tiene el pelo rubio, rizado y muy largo. Su nariz es pequeña pero los labios los tiene muy grandes.
Pablo ma niebieskie oczy. Jego oczy są duże i bardzo ładne. Ma krótkie, proste, blond włosy. Ma mały nos z piegami. Elena ma również niebieskie oczy. Jej oczy są małe. Ma bardzo długie, kręcone blond włosy. Jej nos jest mały, natomiast jej usta są bardzo duże.
llevar el pelo suelto – nosić rozpuszczone włosy
llevar el pelo recogido – nosić związane włosy
llevar (un/el) coleta – nosić kucyk
llevar (un/el) barba – nosić brodę
llevar (un/el) trenzas – nosić warkocze
llevar un sombrero – nosić kapelusz
llevar unos pendientes – nosić kolczyki
LA ROPA – UBRANIA
llevar un vestido – nosić sukienkę
una falda – spódnica
un traje – garnitur
una camiseta – t-shirt
una camisa – koszula
Elene siempre lleva unos vestidos cortos porque tiene las piernas largas y muy bonitas. También lleva gafas porque no ve bien. Además le gustan mucho los sombreros por lo que todos los días lleva uno diferente. El pelo de Elena es rizado y lo suele llevar suelto, pero de vez en cuando le gusta llevar una coleta. Pablo no lleva gafas pero lleva una barba. La suele llevar muy arreglada y corta. Pablo normalmente suele llevar una camiseta y unos pantalones vaqueros porque son cosas cómodas. Pero para ocasiones especiales lleva puesto un traje de marca.
Elene zawsze nosi krótkie sukienki, ponieważ ma długie i bardzo ładne nogi. Nosi też okulary, ponieważ nie widzi dobrze. Bardzo lubi też kapelusze, więc każdego dnia nosi inny. Włosy Eleny są kręcone i zwykle nosi je rozpuszczone, ale od czasu do czasu lubi nosić kucyk. Pablo nie nosi okularów, ale ma brodę. Zwykle nosi ją bardzo zadbaną i krótko przyciętą. Pablo zwykle nosi t-shirt i dżinsy, ponieważ są to wygodne rzeczy. Ale na specjalne okazje zakłada designerski garnitur.
Jak już jesteśmy przy opisie osoby, to warto wspomnieć również o czasowniku lubić / podobać się GUSTAR. Gustar używamy, gdy chcemy powiedzieć, że coś nam się podoba lub że to lubimy. Jest to czasownik zwrotny. Gdy mówimy o rzeczy pojedynczej powiemy: ME GUSTA, natomiast jeśli mówimy o liczbie mnogiej to: ME GUSTAN.
A Elena le gustan los vestidos. Le gusta también su pelo porque es muy bonito. Además le gusta Pablo, su novio, porque es un chico muy guapo e inteligente. A Pablo le gustan los ojos de Elena porque tienen un color precioso. Además le gusta el carácter de Elena porque es una chica muy tranquila y simpática.
Elena lubi sukienki. Lubi też swoje włosy, bo są bardzo ładne. Ponadto podoba jej się Pablo, jej chłopak, ponieważ jest bardzo przystojny i inteligentnym. Pablo lubi oczy Eleny, ponieważ mają piękny kolor. Lubi też charakter Eleny, ponieważ jest bardzo spokojną i miłą dziewczyną.
CZĘŚCI CIAŁA – LAS PARTES DEL CUERPO
la barriga – brzuch
el hombro – ramię
el brazo – ręka
la mano – dłoń
la pierna – noga
el pie – stopa
Ćwiczenie | Uzupełnij:
1.Mi padre …….. moreno y tiene el ………… corto y liso. No ........... gafas.
2.Su prima ..........muy joven, sólo ........... 12 años. ............el pelo largo, ............ rubia.
3.Carlos pesa 98 kilos, es ........... .
4.Juan ..... bastante guapo, ........... el ......... largo y rizado. Tiene los .......... claros, ....... rubio. No ......... barba ...... bigote.
Odpowiedzi:
Na podstawie:
https://hiszpanski.crib.pl/czlowiek.html
https://www.nauka-hiszpanskiego.pl/lekcja-17-soy-alto-y-delgado-wyglad-charakter
https://hiszpanskidlaopornych.pl/latwy-opis-osoby-po-hiszpansku-hiszpanski-dla-poczatkujacych-online/
http://www.curso.pl/index.php?p=2_114